สำนักงานกฎหมายอนันต์ รีเกิล เซอร์วิส (Anan Legal Services) ให้บริการให้คำปรึกษาและจัดทำพินัยกรรมสำหรับชาวไทยและชาวต่างชาติ โดยทนายความ พร้อมจัดทำเอกสารพินัยกรรมสองภาษา ไทย–อังกฤษ เพื่อให้การจัดการและส่งต่อทรัพย์สินแก่ทายาทหรือผู้รับมรดกเป็นไปตามเจตนาของเจ้าของทรัพย์สินและถูกต้องตามกฎหมาย

1. ความเข้าใจเบื้องต้นเกี่ยวกับพินัยกรรม

ทรัพย์สินที่บุคคลเป็นเจ้าของในขณะที่ยังมีชีวิตอยู่ เรียกว่า “ทรัพย์สิน” แต่เมื่อบุคคลนั้นเสียชีวิต ทรัพย์สิน สิทธิ หน้าที่ และความรับผิดที่สามารถตกทอดได้ตามกฎหมายจะกลายเป็น “มรดก” ซึ่งอาจรวมถึงหนี้สินของผู้เสียชีวิตด้วย

การตกทอดของมรดกสามารถแบ่งได้เป็น 2 กรณีหลัก ได้แก่

กรณีที่ 1 ผู้เสียชีวิตได้จัดทำพินัยกรรมไว้

ทรัพย์มรดกจะถูกจัดสรรให้แก่บุคคลที่ระบุไว้ในพินัยกรรมตามเจตนาของผู้ทำพินัยกรรม ภายใต้เงื่อนไขและข้อกำหนดของกฎหมาย

กรณีที่ 2 ผู้เสียชีวิตไม่ได้จัดทำพินัยกรรมไว้

มรดกจะตกทอดไปยังทายาทโดยธรรมและคู่สมรสที่มีสิทธิตามกฎหมาย โดยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1629 กำหนดทายาทโดยธรรมไว้ 6 ลำดับ และมาตรา 1635 กำหนดสิทธิในการรับมรดกของคู่สมรสที่ยังมีชีวิตอยู่

การจัดทำพินัยกรรมจึงเป็นเครื่องมือสำคัญในการวางแผนมรดก เพื่อกำหนดผู้รับทรัพย์สินและลดโอกาสเกิดข้อพิพาทระหว่างทายาทในอนาคต

2. เอกสารและข้อมูลที่ต้องเตรียมสำหรับการทำพินัยกรรม

ผู้ที่ต้องการจัดทำพินัยกรรมควรเตรียมเอกสารและข้อมูลดังต่อไปนี้

1. เอกสารประจำตัวของผู้ทำพินัยกรรม

• สำเนาหนังสือเดินทาง (Passport)
• ที่อยู่ในต่างประเทศ
• ที่อยู่ปัจจุบันในประเทศไทย
• หมายเลขโทรศัพท์ติดต่อ

2. เอกสารของบุคคลที่ต้องการแต่งตั้งเป็นผู้จัดการมรดก

• สำเนาหนังสือเดินทางของผู้ที่ประสงค์ให้เป็นผู้จัดการมรดก
• ที่อยู่ของผู้จัดการมรดก
• หมายเลขโทรศัพท์ติดต่อ

3. รายละเอียดทรัพย์สินและผู้รับมรดก

จัดเตรียมรายการทรัพย์สินที่ต้องการระบุไว้ในพินัยกรรม พร้อมกำหนดว่าทรัพย์สินแต่ละรายการจะตกทอดไปยังบุคคลใด

ควรระบุข้อมูลส่วนตัวของผู้รับมรดกแต่ละรายให้ชัดเจน และหากมีสำเนาหนังสือเดินทางหรือบัตรประจำตัวประชาชนของผู้รับมรดก สามารถจัดเตรียมไว้เพื่อแนบเป็นเอกสารประกอบพินัยกรรมได้

4. พยานจำนวน 2 คน

สำหรับการทำพินัยกรรมแบบธรรมดาที่ต้องมีพยาน ผู้ทำพินัยกรรมต้องจัดเตรียมพยานจำนวน 2 คน โดยพยานต้องมีคุณสมบัติถูกต้องตามกฎหมาย

ควรเลือกพยานที่บรรลุนิติภาวะ มีความสามารถตามกฎหมาย และไม่มีลักษณะต้องห้ามในการเป็นพยานตามกฎหมายเกี่ยวกับพินัยกรรม

3. การลงลายมือชื่อในพินัยกรรมตามกฎหมาย

คำถาม: ผู้ทำพินัยกรรมและพยานต้องลงลายมือชื่ออย่างไร?

คำตอบ: สำหรับพินัยกรรมแบบธรรมดา ผู้ทำพินัยกรรมต้องลงลายมือชื่อต่อหน้าพยานอย่างน้อย 2 คน ซึ่งอยู่พร้อมกัน

จากนั้นพยานทั้ง 2 คนต้องลงลายมือชื่อรับรองการลงลายมือชื่อของผู้ทำพินัยกรรมในขณะนั้น

การดำเนินการตามรูปแบบที่กฎหมายกำหนดเป็นเรื่องสำคัญ เนื่องจากพินัยกรรมที่ไม่ถูกต้องตามแบบอาจไม่มีผลบังคับตามกฎหมาย

4. บุคคลใดไม่สามารถเป็นผู้จัดการมรดกได้

คำถาม: ใครบ้างที่ไม่สามารถเป็นผู้จัดการมรดก?

คำตอบ: บุคคลที่มีลักษณะดังต่อไปนี้ไม่สามารถเป็นผู้จัดการมรดกได้ตามกฎหมาย

1. ผู้ที่ยังไม่บรรลุนิติภาวะ
2. บุคคลวิกลจริต หรือบุคคลซึ่งศาลสั่งให้เป็นผู้เสมือนไร้ความสามารถ
3. บุคคลซึ่งศาลสั่งให้เป็นคนล้มละลาย

การเลือกบุคคลที่จะทำหน้าที่เป็นผู้จัดการมรดกควรพิจารณาถึงความเหมาะสม ความน่าเชื่อถือ และความสามารถในการจัดการทรัพย์สินของกองมรดก

5. ผู้รับมรดกตามพินัยกรรมสามารถขอเป็นผู้จัดการมรดกได้หรือไม่

คำถาม: ผู้รับมรดกตามพินัยกรรมที่ไม่ใช่ทายาทโดยธรรม สามารถยื่นคำร้องต่อศาลเพื่อขอแต่งตั้งตนเองเป็นผู้จัดการมรดกได้หรือไม่?

คำตอบ: สามารถดำเนินการได้ หากเป็นผู้มีสิทธิยื่นคำร้องตามกฎหมาย

ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1713 บุคคลที่มีสิทธิร้องขอต่อศาลให้ตั้งผู้จัดการมรดก ได้แก่

1. ทายาท
2. ผู้มีส่วนได้เสีย
3. พนักงานอัยการ

ผู้รับมรดกตามพินัยกรรมถือเป็นผู้มีส่วนได้เสียในกองมรดก จึงอาจมีสิทธิยื่นคำร้องต่อศาลเพื่อขอแต่งตั้งตนเองเป็นผู้จัดการมรดกได้ โดยศาลจะพิจารณาตามหลักเกณฑ์และข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี

6. ผู้จัดการมรดกและผู้รับมรดกเป็นบุคคลเดียวกันได้หรือไม่

คำถาม: ผู้จัดการมรดกและผู้รับมรดกตามพินัยกรรมสามารถเป็นบุคคลเดียวกันได้หรือไม่?

คำตอบ: สามารถเป็นบุคคลเดียวกันได้ เนื่องจากไม่มีกฎหมายห้ามไว้

ทั้งนี้ บุคคลดังกล่าวต้องมีคุณสมบัติเหมาะสมและไม่มีลักษณะต้องห้ามในการเป็นผู้จัดการมรดกตามกฎหมาย

7. สิ่งที่จะได้รับจากบริการจัดทำพินัยกรรมของเรา

สำนักงานกฎหมายอนันต์ รีเกิล เซอร์วิส ให้บริการจัดทำพินัยกรรมโดยทนายความ ครอบคลุมขั้นตอนดังต่อไปนี้

1. บริการให้คำปรึกษากฎหมายก่อนจัดทำพินัยกรรม

ทนายความจะพูดคุยกับลูกค้าเพื่อรับทราบความต้องการ พร้อมอธิบายหลักกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการทำพินัยกรรม และตอบข้อสงสัยก่อนเริ่มจัดทำเอกสาร

2. บริการจัดทำพินัยกรรมสองภาษา ไทย–อังกฤษ

จัดทำพินัยกรรมเป็นภาษาไทยและภาษาอังกฤษ โดยเรียบเรียงข้อความทีละย่อหน้า เพื่อให้ผู้ทำพินัยกรรมและผู้เกี่ยวข้องสามารถอ่านและเข้าใจรายละเอียดได้อย่างชัดเจน

3. จัดทำพินัยกรรมจำนวน 2 ชุด

จัดเตรียมพินัยกรรมจำนวน 2 ชุด เพื่อให้ผู้ทำพินัยกรรมเก็บรักษาไว้ 1 ชุด และผู้รับมรดกตามพินัยกรรมเก็บรักษาไว้ 1 ชุด

4. ระบุข้อมูลทนายความและสำนักงานกฎหมาย

ทนายความผู้จัดทำพินัยกรรมจะระบุรายละเอียดของตนเองและสำนักงานกฎหมายไว้ในฐานะผู้ร่างพินัยกรรม เพื่อเป็นข้อมูลสำหรับการติดต่อและใช้อ้างอิงในอนาคต